dinsdag, september 15, 2015

'Moed is net zo aanstekelijk als angst'

In mei dit jaar besloot ik, Christiaan Hoekstra, me aan te melden voor de TIGE (Trust and Integrity in the Global Economy) conferentie in Caux. Op dat moment was ik net afgestudeerd en kwamen de belangrijke vragen op mij af: ‘Wat voor baan zoek ik? Wat wil ik?’.

Caux is een plek waar je, ongeacht in welke levensfase je zit, kan reflecteren, overdenken en contact kan maken met jezelf en anderen, om vervolgens weer vooruit te gaan. Deze conferentie leek mij het meest interessant, omdat de trainingen, workshops en aangeboden leiderschapsverhalen gerelateerd waren aan het bedrijfsleven. Mogelijk dat de TIGE-conferentie me verder op weg kon helpen om mijn vragen te beantwoorden.

Aankomst

In het vliegtuig van Amsterdam naar Genève raakte ik aan de praat met mijn medepassagier. Hij bleek Robert McGregor te zijn, een lid van de Caux Round Table [een internationaal netwerk van leiders uit het bedrijfsleven, red.], en was eveneens op weg naar Caux. We zouden in dit verband kunnen spreken van een Cauxincidence! We reisden samen verder tot aan Caux. Het bevestigde voor mij dat de IofC leden een intuïtieve openheid kennen en dat bij elkaar herkennen.

Eenmaal in Mountainhouse [het conferentiecentrum in Caux, red.] ontmoette ik bekende gezichten en vele nieuwe. Ietwat overweldigd door de aandacht en interesse van mijn mede-Cauxgenoten begon ik aan de TIGE-conferentie.

Ethische principes

Bij de opening van de conferentie vertelde de Brits-Zwitserse Andrew Stallybrass dat onder leiding van Frits Philips in 1986 Japanse, Amerikaanse en Europese industriëlen bij elkaar om de tafel gingen zitten om de economische problemen te bespreken. Japan overspoelde op dat moment de Europese en Amerikaanse markt met goedkope producten.     

Dit voorbeeld laat zien waar het bij TIGE  om draait: het openen van de dialoog en samen naar oplossingen zoeken voor de uitdagingen van de huidige mondiale economie.

Mohan Bhagwandas, de vice-president van IC Internationaal, verwoordde dit bij de opening kernachtig:

- Waar gaan we met de mondiale economie naartoe? Welke verschuivingen vinden er plaats, zoals de opkomst van China?

- Wat voor leiderschap hebben we vandaag nodig? Hoe kunnen we integer blijven op een structurele manier?                                                                                                                     

Sunil Mathur, TIGE 2015Na deze introducties volgde een lezing van Sunil Mathur, de CEO van Siemens in India. Sunil vertelde dat het bedrijf Siemens door een turbulente periode was gegaan, waarbij Siemens van corruptie werd beticht.

Siemens besloot daarop om schoon schip te maken. Terug naar de sterke ethische principes die de oprichter Werner von Siemens in een eerdere periode al uitdroeg. Eén daarvan was ‘Ik verkoop de toekomst niet voor snel gewin’.

Een sterk principe dat volgens Sunil nu opnieuw de kern van Siemens weergeeft. Siemens won daarop in 2013 de prijs voor duurzaamheid in de Dow Jones Sustainability Index. Dit voorbeeld laat zien dat integer leiderschap wordt beloond op de lange termijn.

Spiritueel leiderschap

Eén van de workshops die ik bijwoonde was Spiritueel Leiderschap, de nieuwe bron voor succesvolle leiderschap. Volgens workshopleider Daya Bhagwandas zijn er vier ingrediënten nodig voor het nieuwe type leiderschap: het brein, het hart, de ziel en moed. Een balans tussen deze vier zorgt voor een structurele, integere manier van leiden.

Juist omdat er in de huidige tijd een overwaardering voor het brein geldt, zorgt dit voor een verschraling van de andere drie aspecten. Deze verschraling leidt tot de hedendaagse grote problemen, aldus Bhagwandas. Terug gaan naar die balans kan de oplossing zijn voor diezelfde uitdagingen. Het betekent onder andere luisteren naar je innerlijke stem en een hoger doel vinden.

Persoonlijke verhalen

Van alle persoonlijke leiderschapsverhalen raakte die van klokkenluider Wendy Addison mij het meest. Addison was een leidinggevende bij LeisureNet in Zuid-Afrika en ontdekte dat er op grote schaal gefraudeerd werd. Toen ze dit ontdekte, stond zij voor een dilemma: blijven werken of de fraude openbaar maken.

Wendy Addison, TIGE 2015Ze besloot het openbaar te maken. Zoals Addison het zelf verwoordde: ‘ik had een contract met mijn werkgever, maar ook een sociaal contract met de maatschappij‘. Haar plichtsgevoel ten aanzien van de maatschappij was groter dan haar plicht tegenover haar werkgever.

Echter, nadat ze de fraude openbaar maakte kwam zij in Zuid-Afrika bekend te staan als een rat, iemand die de boel verraadt.  Ze verloor haar baan en in Zuid-Afrika kon zij ook niet meer een baan krijgen. Daarnaast kreeg ze verschillende doodsbedreigingen. Op een gegeven moment moest zij bedelen om aan geld te komen.

Na deze moeilijke periode, waarbij ze uit noodzaak naar Engeland vertrok, kreeg Addison na 11 jaar rechtvaardigheid. De leidinggevenden van Leisurenet, die op grote schaal gefraudeerd hadden, werden veroordeeld tot zeven jaar gevangenschap.

´Je denkt dat je niet dieper kan zinken, maar in die momenten vind je je ware doel,´ zegt Addison terugkijkend op die moeilijke periode. Want Addison begon vanuit Engeland de organisatieSpeak out Speakup, die ´klokken luiden´ stimuleerdt. Via gesprekken probeert zij nu anderen aan te sporen ook naar buiten te stappen om, waar nodig is, de klok te luiden. ´Grote moed is net zo aanstekelijk als angst,´is haar overtuiging. Dit voorbeeld van Addison laat zien dat eerlijkheid het langst duurt en volharding daarin wordt beloond.

Slotsom

De conferentie TIGE vond ik erg inspirerend, vooral vanwege de persoonlijke verhalen van verschillende deelnemers. De integriteit waarmee mensen hun keuzes maakten en daarmee niet schroomden om tegen de stroom in te gaan, zijn voor mij voorbeelden die ik in mijn toekomstige keuzes zal meenemen.

Op de vragen waarmee ik dit verslag begon heb ik tijdens deze conferentie geen antwoord gekregen. Maar de inspirerende voorbeelden zullen voor mij zeker een leidraad zijn voor mijn toekomstige keuzes. 

Christiaan Hoekstra

Lees ook het algemene verslag over de TIGE-conferentie in Caux 'Zaken doen tegen de stroom in' , met links naar de belangrijkste lezingen.