Op 23 januari 2026 kwamen 25 changemakers, bruggenbouwers en community builders samen bij Initiatives of Change (IofC voor de middagbijeenkomst Hoe worden we wijzer van onze verschillen? — een ontmoeting waarin niet het vermijden van verschillen centraal stond, maar juist het leren ervan.
Een ruimte waar verschillen mochten bestaan
De evaluaties laten een helder beeld zien: deelnemers voelden zich welkom, gehoord en serieus genomen. Verschillende perspectieven kregen daadwerkelijk ruimte. Velen gaven aan dat hun eigen stem ertoe deed — én dat zij zich bewuster werden van de stemmen die vaak minder snel worden gehoord. Juist dit inzicht raakt aan de kern van democratische dialoog: wijsheid ontstaat niet uit snelle consensus, maar uit het serieus nemen van verschil.
Tijdens deze middag werkten we met de methode Deep Democracy, ontwikkeld door Myrna Lewis. Deze aanpak helpt groepen om niet alleen de meerderheid te horen, maar juist ook de minderheidsstem actief te betrekken bij besluitvorming en gezamenlijke reflectie.
Een terugkerend thema in de reacties was dan ook de “wijsheid van de minderheid” — door meerdere deelnemers genoemd als hét inzicht dat bleef hangen.
Leren door doen
Wat deelnemers het meest waardeerden, was niet alleen de inhoud, maar vooral de werkvorm. De combinatie van korte uitleg, interactieve oefeningen in kleine groepjes en plenair delen zorgde ervoor dat inzichten niet abstract bleven, maar direct ervaren konden worden.
De middag bevestigde een belangrijke les: dialoogvaardigheden leer je niet door erover te praten, maar door ze samen te oefenen. Door daadwerkelijk het gesprek aan te gaan, spanning te onderzoeken en verschillende perspectieven te verkennen, ontstond ruimte voor nieuw begrip.
Anders kijken naar spanning en conflict
Veel deelnemers gaven aan dat de bijeenkomst hen hielp om anders naar spanning en conflict te kijken. Niet als probleem dat opgelost moet worden, maar als bron van inzicht en groei. Waar verschillen eerder tot afstand konden leiden, ontstond nu nieuwsgierigheid. Hier werd zichtbaar wat er gebeurt wanneer mensen zich veilig genoeg voelen om werkelijk aanwezig te zijn: verschillen veranderen van obstakel in leermeester.
Dit vraagt om verdieping
Misschien wel de belangrijkste uitkomst van de evaluatie is de gezamenlijke boodschap dat dit werk herhaling en verdieping vraagt. Deelnemers schreven onder meer:
- “Smaakt naar meer.”
- “Eén bijeenkomst is niet voldoende om optimaal toe te passen.”
- “Graag een vervolg leergang met praktijkopdrachten.”
- “Meer van zulke bijeenkomsten organiseren.”
Dialoog, inclusie en democratische vaardigheden zijn geen eenmalige interventies. Het zijn praktijken die groeien door oefening, reflectie en gezamenlijke ervaring.
Samenwerking die versterkt
Deze bijeenkomst kwam tot stand dankzij een waardevolle samenwerking met PEP Den Haag, Mil Colores, Rainbow Den Haag, AchterbanWErkt! en Pluk en Pleej. De gezamenlijke inzet, diversiteit aan perspectieven en gedeelde ambitie maakten deze middag tot méér dan een bijeenkomst: het werd een oefenruimte voor inclusieve samenwerking in de praktijk.
Bouwen aan een lerende gemeenschap
Op basis van de evaluatie onderzoeken de samenwerkende partners hoe dit traject vervolg kan krijgen, met aandacht voor praktische toepassing, verdieping en duurzame leerprocessen. De ambitie is helder: een groeiende gemeenschap van mensen die verschillen niet vrezen, maar benutten als bron van gezamenlijke wijsheid.
Want uiteindelijk is de vraag niet óf we verschillen hebben — maar hoe we er samen wijzer van worden.
Uyên Lu
